Kuvars kumları, beyaz renkli, toz şeker görünümlü, ince taneli olup, başlıca silisten ve az miktarda kil, demir oksit ve kireçten oluşur. Doğada saf olarak bulundukları gibi istenmeyen impüritelerle(saflığı bozan maddelerle) karışmış olarak da bulunabilir. Kumlar kullanma amacına göre gerek boyut, gerekse kalite açısından cevher hazırlama işlemlerine tabi tutulurlar.
Kuvars kumları oluşumları açısından genelde ikiye ayrılabilir. Birincisi allokton oluşum dediğimiz kuvarsça zengin magmatik ve metamorfik kayaçların ayrışmasından sonra serbest kalan kuvarsların taşınarak killi gevşek bir çimento ile istiflenmesinden meydana gelir. Bunların renkleri içinde ihtiva ettikleri demirli minerallerin oranına göre beyazdan siyaha kadar değişebilir. İkincisi otokton oluşumdur. Bunlar silisçe zengin kayaçların bir faylanma veya bir metamorfizmanın etkisiyle yerinde ayrışmasından meydana gelirler. Bu tip kuvars kum
ları allokton oluşumlara göre daha az impurite içerirler. Daha saftırlar. Kuvars kumları başta cam sanayinde olmak üzere deterjan, boya, seramik ve metalürji sanayilerinde kullanılır.
Tüketim Alanları
Cam, çimento, deterjan, seramik, boya ve metalürji sanayilerinde kullanılmaktadır. Dünyada mamul kuvars kumu rekabetinin fazla olması kuvars hazırlama çalışmalarını geliştirmektedir. İkame ürünlerinde gelişme olmamıştır.
Üretim
Genelde üretim yöntemi basamaklı açık işletme yöntemidir. Dekapaj işlemlerinde dozerler kullanılır. Kum üretiminde ekskavatör, loder, kamyon ve konveyörler kullanılır. Klasik olarak kum hazırlama işlemleri ise eleme, yıkama, ince aksamı ayırma, flotasyon ve manyetik seperasyondur.
Amerika Birleşik Devletlerinde kuvars kumları açık işletme yöntemiyle çıkarılır. Birkaç yeraltı işletmesi de mevcuttur. Ocaklardan üretilen kumtaşı şeklindeki cevher kırıcılardan geçirilir. Primer ve sekonder kırıcı olarak gyratory, çeneli, impakt ve merdaneli kırıcılar kullanılır. Kırılmış cevher değirmenlerde 50 mikron altına öğütülür. Bunun için bilyalı, çubuklu, otojen, çekişli, jet değirmenler kullanılır. Kuru veya yaş elemeyle cevherlerdeki 150 mikron altındaki kısım ayrılır. 1991 yılında bu ülkede endüstriyel kum üretimi yapan işletme ve tesis sayısı 148 adettir. Bunların 103′ü sabit, 1′i portatif ve 4′ü de hem sabit ve hem de portatif olmak üzere diğer tesislerdir. Ayrıca Federal Almanya’da kuvars kumu üretiminin bir kısmı yeraltı işletmesiyle sağlanmaktadır.
Kuvars kumları, beyaz renkli, toz şeker görünümlü, ince taneli olup, başlıca silisten ve az miktarda kil, demir oksit ve kireçten oluşur. Doğada saf olarak bulundukları gibi istenmeyen safsızlıklarla karışmış olarak da bulunabilir. Kumlar kullanma amacına göre gerek boyut, gerekse kalite açısından cevher hazırlama işlemlerine tabi tutulurlar.
Ürün Standartları
Belçika’daki en önemli kuvars kumu üreticisi SİBELCO SA şirketi bu ülkede LAMMEL, MAASMECHELEN ve MOL Sahalarından kuvars kumu üretmektedir. En büyük rezerv LAMMEL Sahasındadır. LAMMEL ve MOL sahalarından üretilen kuvars kumları % 99.5 SiO2 ve % 0.025-0.20 arasında Al2O3+Fe2O3 içermektedirler. MAASMECHELEN kuvars kumlarında ise % 99.8 SiO2, % 0.012 Fe2O3 ve % 0.001′den az Al2O3 vardır.
Çevre Sorunları
Önemli bir çevre sorununa rastlanmamaktadır. Ancak A.B.D’deki kuvars kumu işletmeleri ve tesislerinde bu konuda üç problem yaşanmaktadır. Bunlar tesis havasına ince-toz halindeki silis emisyonu, proses suyunun dışarı atılması ve gürültünün azaltılmasıdır. Hazırlama tesislerinde ana problem paketleme ve kurutma aşamalarında oluşan silis tozlarının havayı kirletmesidir. Bu durum çalışanları silikoz hastalığı ile karşı karşıya getirmektedir. Bu nedenle A.B.D’de bazı şirketler silis tozu üretiminden vazgeçmişlerdir. Ayrıca tesislerde yaş ve kuru toz kontrol metotları kullanılmaya başlamıştır. Kuvars kumlarının elenmesi ve yıkanması sonucu ortaya çıkan süspansiyon halindeki kil, en önemli su kirleticisidir. Bu bakımdan kum üreticileri tarafından atık sular arıtılmaktadır. Diğer taraftan işletmelerde patlama ve iş makinelerinin oluşturduğu titreşimleri ve gürültüleri asgariye indirmek için önemli adımlar atılmıştır.
Kaynak: www.bur-canmadencilik.com
Kuvars kumları oluşumları açısından genelde ikiye ayrılabilir. Birincisi allokton oluşum dediğimiz kuvarsça zengin magmatik ve metamorfik kayaçların ayrışmasından sonra serbest kalan kuvarsların taşınarak killi gevşek bir çimento ile istiflenmesinden meydana gelir. Bunların renkleri içinde ihtiva ettikleri demirli minerallerin oranına göre beyazdan siyaha kadar değişebilir. İkincisi otokton oluşumdur. Bunlar silisçe zengin kayaçların bir faylanma veya bir metamorfizmanın etkisiyle yerinde ayrışmasından meydana gelirler. Bu tip kuvars kum
ları allokton oluşumlara göre daha az impurite içerirler. Daha saftırlar. Kuvars kumları başta cam sanayinde olmak üzere deterjan, boya, seramik ve metalürji sanayilerinde kullanılır.Tüketim Alanları
Cam, çimento, deterjan, seramik, boya ve metalürji sanayilerinde kullanılmaktadır. Dünyada mamul kuvars kumu rekabetinin fazla olması kuvars hazırlama çalışmalarını geliştirmektedir. İkame ürünlerinde gelişme olmamıştır.
Üretim
Genelde üretim yöntemi basamaklı açık işletme yöntemidir. Dekapaj işlemlerinde dozerler kullanılır. Kum üretiminde ekskavatör, loder, kamyon ve konveyörler kullanılır. Klasik olarak kum hazırlama işlemleri ise eleme, yıkama, ince aksamı ayırma, flotasyon ve manyetik seperasyondur.
Amerika Birleşik Devletlerinde kuvars kumları açık işletme yöntemiyle çıkarılır. Birkaç yeraltı işletmesi de mevcuttur. Ocaklardan üretilen kumtaşı şeklindeki cevher kırıcılardan geçirilir. Primer ve sekonder kırıcı olarak gyratory, çeneli, impakt ve merdaneli kırıcılar kullanılır. Kırılmış cevher değirmenlerde 50 mikron altına öğütülür. Bunun için bilyalı, çubuklu, otojen, çekişli, jet değirmenler kullanılır. Kuru veya yaş elemeyle cevherlerdeki 150 mikron altındaki kısım ayrılır. 1991 yılında bu ülkede endüstriyel kum üretimi yapan işletme ve tesis sayısı 148 adettir. Bunların 103′ü sabit, 1′i portatif ve 4′ü de hem sabit ve hem de portatif olmak üzere diğer tesislerdir. Ayrıca Federal Almanya’da kuvars kumu üretiminin bir kısmı yeraltı işletmesiyle sağlanmaktadır.
Kuvars kumları, beyaz renkli, toz şeker görünümlü, ince taneli olup, başlıca silisten ve az miktarda kil, demir oksit ve kireçten oluşur. Doğada saf olarak bulundukları gibi istenmeyen safsızlıklarla karışmış olarak da bulunabilir. Kumlar kullanma amacına göre gerek boyut, gerekse kalite açısından cevher hazırlama işlemlerine tabi tutulurlar.
Ürün Standartları
Belçika’daki en önemli kuvars kumu üreticisi SİBELCO SA şirketi bu ülkede LAMMEL, MAASMECHELEN ve MOL Sahalarından kuvars kumu üretmektedir. En büyük rezerv LAMMEL Sahasındadır. LAMMEL ve MOL sahalarından üretilen kuvars kumları % 99.5 SiO2 ve % 0.025-0.20 arasında Al2O3+Fe2O3 içermektedirler. MAASMECHELEN kuvars kumlarında ise % 99.8 SiO2, % 0.012 Fe2O3 ve % 0.001′den az Al2O3 vardır.
Çevre Sorunları
Önemli bir çevre sorununa rastlanmamaktadır. Ancak A.B.D’deki kuvars kumu işletmeleri ve tesislerinde bu konuda üç problem yaşanmaktadır. Bunlar tesis havasına ince-toz halindeki silis emisyonu, proses suyunun dışarı atılması ve gürültünün azaltılmasıdır. Hazırlama tesislerinde ana problem paketleme ve kurutma aşamalarında oluşan silis tozlarının havayı kirletmesidir. Bu durum çalışanları silikoz hastalığı ile karşı karşıya getirmektedir. Bu nedenle A.B.D’de bazı şirketler silis tozu üretiminden vazgeçmişlerdir. Ayrıca tesislerde yaş ve kuru toz kontrol metotları kullanılmaya başlamıştır. Kuvars kumlarının elenmesi ve yıkanması sonucu ortaya çıkan süspansiyon halindeki kil, en önemli su kirleticisidir. Bu bakımdan kum üreticileri tarafından atık sular arıtılmaktadır. Diğer taraftan işletmelerde patlama ve iş makinelerinin oluşturduğu titreşimleri ve gürültüleri asgariye indirmek için önemli adımlar atılmıştır.
Kaynak: www.bur-canmadencilik.com
